۸۵۵ مطلب
اسرائیل با عملیات «تاریکی ابدی» در لبنان، توافق میانجیگری شده توسط پاکستان بین آمریکا و ایران را تضعیف کرد. ترامپ طرح ده مادهای ایران را پذیرفت، اما نتانیاهو اعلام کرد آتشبس شامل لبنان نمیشود. یائیر گولان، ژنرال سابق اسرائیل، این وضعیت را بزرگترین شکست راهبردی تاریخ اسرائیل میخواند. همزمان، ۶۰ درصد آمریکاییها نظر منفی به اسرائیل دارند و اجماع دوحزبی در حال فروپاشی است. ایران از جنگ قویتر بیرون آمده و احتمال دستیابی به بمب اتم را جدیتر از قبل بررسی میکند.
آتشبس ۱۴ روزه در جنگ ایران شکننده است. ترامپ با نادیده گرفتن کارشناسان و گوش دادن به وعدههای خوشبینانه نتانیاهو (کشته شدن رهبر ایران، قیام مردمی و تغییر نظام) جنگی را آغاز کرد که به شکست انجامید. ایران نه تنها از بین نرفت، بلکه کنترل تنگه هرمز را به دست گرفت، جسورتر شد و اقتصاد جهانی را شکننده کرد. ترامپ با حذف دیپلماتهای حرفهای و محاصره خود با آدمهای مطیع، فاجعه را رقم زد.
نشریه فارن پالیسی گزارش میدهد که دونالد ترامپ از چیزی عمیقاً هراس دارد: بازارهای مالی. الگوی «تاکو» (ترامپ همیشه عقبنشینی میکند) در مورد ایران نیز تکرار شد. ترامپ جنگ را با توهم نبردی سریع آغاز کرد، اما با سهگانه فاجعه روبهرو شد: افزایش قیمت بنزین، بحران کودهای کشاورزی و افت بازارها. او که تهدید به «نابودی تمدن ایران» کرده بود، ناگهان عقبنشینی کرد و پیششرطهای ایران را پذیرفت. دشمن واقعی ترامپ نه ایران که «هیولای مالی جهانی» و احساس «بفروش آمریکا» است.
اروپا در موقعیتی بیبازگشت قرار گرفته؛ پس از حمله اولیه به جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، اکنون به دلیل ضررهای راهبردی (سود روسیه، بحران اقتصادی، تضعیف اوکراین) و فاصله از ترامپ، در حال تغییر مسیر است. کشورهایی مثل فرانسه، ایتالیا، لهستان و اسپانیا با اقدامات عملی از جنگ کنار کشیدهاند. اروپا میتواند با بازگشت به دیپلماسی چندجانبه و باز کردن تنگه هرمز از طریق مذاکره با ایران، به صلح پایدار، توافق هستهای جدید و آزادی منابع ایران کمک کند.
آمریکا در پاسخگو کردن قدرتمندان در برابر اشتباهاتشان ناتوان است. جنگ اخیر با ایران نمونه بارز تکرار فجایع ویتنام و عراق است که به افزایش قیمت انرژی، تورم، تسلط ایران بر تنگه هرمز و کاهش مهمات آمریکا انجامید. مسئولان اصلی شامل ترامپ، نتانیاهو و مشاوران جنگطلب مانند برت استفنز، جان بولتون و بنیاد دفاع از دموکراسیها هستند. برای جلوگیری از تکرار، باید به جای این پیامبران همیشهشکستخورده، به صداهای عاقلتر گوش داد.
ترامپ پس از تهدید نابودی ایران، ناگهان ده نکته ایران برای مذاکره را «منطقی» خواند و آتشبس دو هفتهای اعلام کرد. ایران مشارکت در مذاکرات اسلامآباد را منوط به آتشبس در لبنان کرد. اسرائیل حملات سنگینی به حزبالله انجام داد اما نتانیاهو با اکراه آتشبس را پذیرفت. رسانههای عبری آن را «بدترین فاجعه از تأسیس اسرائیل» نامیدند. ایران با ۴۴۰ کیلوگرم اورانیوم ۶۰٪ و کنترل نسبی تنگه هرمز، دست بالا را دارد.
ترامپ با اعلام آتشبس دو هفتهای خود را پیروز جلوه میدهد، اما واقعیت متفاوت است. ایران با ۴۴۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده و کنترل بالفعل بر تنگه هرمز، با قدرت پای مذاکره رفته است. طرح ده مادهای ایران جایگزین طرح پانزده مادهای آمریکا شده و خواستههایی مانند لغو تحریمها، غرامت و حق غنیسازی را شامل میشود. شرکتهای کشتیرانی میان تهدید ایران و تحریمهای آمریکا سرگرداناند و آینده تنگه هرمز همچنان مبهم است.
نخستوزیر اسرائیل سپس ادعا کرد: ما همه مراحل جنگ با ایران را ادامه میدهیم؛ من هر روز با ترامپ صحبت میکنم و بهطور مستمر آماده میشویم.
پس از آتش بس هر دو طرف خود را پیروز میدانند. مذاکرات پیچیده جمعه در اسلامآباد آغاز میشود؛ با موضوعاتی چون کنترل تنگه، غنیسازی اورانیوم و خروج نظامیان آمریکا. کاهش تحریمها برگ برنده واشنگتن است، اما جنگ برای هر دو طرف سنگین بوده و آتشبس کنونی ممکن است فقط نفسی از آرامش باشد.
چهار ساعت پس از اعلام آتشبس دو هفتهای بین ایران و آمریکا، نخستوزیر اسرائیل، در بیانیهای مدعی شد که این آتشبس شامل لبنان نمیشود
